Konu Tarihi: 18.03.2011- 18:59

  

---

 BİR UÇAK SES DUVARINI AŞARSA NE OLUR?

Bir cismin ses duvarını aştığında ne olduğu sorusunu yanıtlamaya, sonlu hızda bir dalga olan sesin fiziksel tanımını yaparak başlayabiliriz. Sesin ışığa göre nispeten daha küçük bir hıza sahip olduğunu, bir olayda meydana gelen sesi olayı gördükten daha sonra işitmiş herkes az çok bilir. Ses dalgaları deniz deviyesinde , 22 derece sıcaklıkta, saniyede 345 metre yol alır(700 mph). Sıcaklık düştükçe sesin hızı da azalır. Bu nedenle yaklaşık 10.500 metre yükseklikte seyreden bir uçağın (bu yükseklikte sıcaklık -54 derecedir) çıkardığı sesin mahalli hızı saniyede 295 metredir(660mph)

Ses hızının sınırı olduğundan, sesi çıkartan nesnenin hızıyla ses dalgalarının hızı eşitlenebilir. Nesnenin hızı artarak sonik hıza ulaştığında, ses dalgaları nesnenin önünde birikmeye başlar. Eğer nesne yeterli ivmeye sahipse, önünde yığılmış değişken ses dalgalarını yarmaya başlar ve yayılan ses dalgalarının ötesine sıçrar yani ses duvarını aşar.
Ses hızını aşan hızlarda hareket edebilen bir nesne, ön tarafında sabit basınç dalgaları üretir (baş şoku). Bu durumda nesnenin kendisine doğru yaklaştığı kişi nesnenin çıkardığı en ufak bir sesi bile duyamaz. Nesne geçip gittiğinde, üretilmiş bu dalgalar (Mach dalgaları) toprağa doğru yayılır ve sonik patlama denilen sese neden olur. (1Mach=345metre/saniye)